بیمار خانم 68 ساله کیس دیابت و فشار خون و لوسمی از دو سال پیش به دنبال ترنسفیوژن خون و پلاکت دچار کاهش سطح هوشیاری تدریجی شده و به این مرکز مراجعه کرده است.
بیمار از دوسال قبل که تحت کموتراپی بوده تا کنون مجموعا 12 دوز لوکازا دریافت کرده که در این مدت چند بار نیاز به ترنسفیوژن داشته و در سه بار آخر بیمار متعاقب ترنسفیوژن دچار افت هوشیاری شده که نهایتا بار سوم به دست ما رسیده است.
افت هوشیاری بیمار ناگهانی و کامل نبوده ولی بلافاصله پس از انجام پروسه رخ میداده و پیشرونده بوده و بیمار صرفا هذیان گویی و بی قراری همراه با کاهش هوشیاری و اورینتیشن خود داشته و حدود یک ساعت در این وضعیت به سر میبرده و سپس خود به خود سیر بهبودی به خود میگرفته است.
بیمار این افت هوشیاری ها و اتفاقات را در آن مدت به خاطر ندارد و پس از بهبود چیزی را به یاد نمی آورد.
گویا در این سه نوبت اخیر که این واکنش رخ میداده علاوه بر ترنسفیوژن خون، پلاکت هم تزریق میشده و قبل از آن اتفاق مشابهی رخ نداده است.
همچنین همراه بیمار ذکر میکند که علاوه بر تزریق فراورده ای جهت مقابله با این واکنش همچنان بلافاصله پس از تزریق بدون هیچ تغییری وضعیت بدتر میشود.

بیمار Family Historyای را ذکر نمی‌کند.

دیابت و فشار خون و لوسمی از دو سال پیش
تیروییدکتومی ( به دلیل کنسر در 10 سال پیش )
فشار خون از چهار سال پیش با بیشینه فشار 150/60
سابقه سه نوبت تب و لرز متعاقب ترنسفیوژن خون
ضعف و بی‌حالی جنرالیزه
کبودی های متعدد روی اندام
خونریزی چشم راست
اپیستاکسی
کاهش صدای قاعده ریه راست
ملتحمه pale
همورویید

با توجه به علائم بیمار، می‌توانیم یک لیست از تشخیص‌های افتراقی برای واکنش پس از تزریق خون را استخراج کنیم:

واکنش همولیتیک حاد (AHTR):
علائم: تخریب گلبول‌های قرمز، تب، لرز، تنگی نفس، نارسایی کلیه و شوک.
علت: عدم تطابق گروه خونی یا وجود آنتی‌بادی علیه گلبول‌های قرمز.

واکنش همولیتیک تاخیری (DHTR):
علائم: تب، زردی و کم‌خونی غیرمنتظره پس از 24 ساعت تا چند هفته بعد از تزریق خون.
علت: تولید آنتی‌بادی جدید علیه گلبول‌های قرمز.

واکنش تب دار غیرهمولیتیک:
علائم: تب و لرز بدون تخریب گلبول‌های قرمز.
علت: واکنش به گلبول‌های سفید یا مواد شیمیایی آزاد شده توسط آنها.

آنافیلاکسی:
علائم: کهیر شدید، تورم لب‌ها/صورت، تنگی نفس و افت فشار خون.
علت: حساسیت شدید به پروتئین‌ها در فرآورده‌های خونی.

بیماری پیوند در مقابل میزبان (GVHD):
علائم: راش پوستی، پان‌سیتوپنی و تب.
علت: حمله سلول‌های لنفوسیتی اهدا شده به بافت میزبان.

عفونت منتقله توسط فرآورده های خونی:
-علائم ممکن است شامل تب بالا باشد.

سندرم آسیب ریوی مرتبط با انتقال خون (TRALI):
-علایم : دیسترس تنفسی حاد همراه با انفیلتراسیون ریوی دو طرفه در رادیوگرافی قفسه سینه.

این تشخیص‌ها باید بر اساس تاریخچه پزشکی بیمار و یافته های بالینی دقیق ارزیابی شوند تا بتوان بهترین مسیر درمان را انتخاب کرد.

...

عوارض انتقال خون به دو دسته حاد و تأخیری تقسیم می‌شوند. در ادامه، برخی از این عوارض به‌صورت خلاصه شرح داده شده‌اند.
عوارض حاد
1. واکنش همولیتیک حاد (Acute Hemolytic Reaction)
علت: این واکنش معمولاً به دلیل ناسازگاری گروه‌های خونی رخ می‌دهد، که اغلب ناشی از اشتباه در تعیین هویت بیمار یا نمونه خون است. سیستم ایمنی بدن گلبول‌های قرمز انتقالی را شناسایی کرده و آنها را تخریب می‌کند.
مکانیسم: آنتی‌بادی‌های IgM یا IgG موجود در بدن گیرنده با آنتی‌ژن‌های گلبول‌های قرمز اهداکننده واکنش نشان داده و کمپلمان را فعال می‌کنند. این فرایند منجر به لیز داخل عروقی گلبول‌ها می‌شود.
علائم: تب بالا، لرز، درد شدید قفسه سینه یا کمر، تنگی نفس، افت فشار خون ، تاکیکاردی، ادرار تیره (هموگلوبینوری) و شوک.
مدیریت:
متوقف کردن فوری تزریق خون
حفظ مسیر وریدی باز با محلول سالین
تجویز مایعات برای حفظ برون‌ده ادراری
استفاده از داروهای دیورتیک برای جلوگیری از آسیب کلیوی
2. واکنش آلرژیک
علت: حساسیت به پروتئین‌ها یا سایر اجزای موجود در فرآورده‌های خونی.
علائم: خارش، کهیر , تورم لب‌ها یا صورت, تنگی نفس, تهوع, استفراغ.
مدیریت:
استفاده از آنتی‌هیستامین‌ها برای واکنش‌های خفیف.
اپینفرین برای موارد شدیدتر مانند آنافیلاکسی.
3. واکنش تب دار غیر همولیتیک (Febrile Non-Hemolytic Reaction)
علت: آزاد شدن سیتوکین‌ها از گلبول‌های سفید ذخیره شده در فرآورده خون.
علائم: تب بدون تخریب گلبول قرمز؛ ممکن است همراه با لرز باشد.
مدیریت:
استفاده از داروهای ضدتب مثل استامینوفن.
4. آسیب ریه مرتبط با انتقال خون (TRALI)
TRALI یک واکنش بسیار نادر اما خطرناک است که توسط آنتی‌بادی‌هایی موجود در پلاسمای اهدا کننده ایجاد می‌شود.
علائم: مشکلات تنفسی پس از تزریق شامل افت فشار؛ ممکن است نیاز به اکسیژن‌رسانی داشته باشد.

عوارض تأخیری
1. واکنش همولیتیک تأخیری
علت: تولید آنتی‌بادی علیه گلبول‌های قرمز انتقالی پس از زمان طولانی‌تر نسبت به نوع حاد؛ معمولاً بین روزها تا هفته‌ها بعد رخ می‌دهد.
علائم: کم‌خونی غیرمنتظره؛ زردی پوستی؛ تب؛ درد قفسه سینه و گاه نارسایی کلیوی .
2. مسمومیت با آهن
علت: دریافت مکرر واحدهای خونی که منجر به تجمع بیش‌ازحد آهن شود.
علائم: ضعف عمومی; مشکلات قلبی; اختلالات کبدی.
سایر بیماری‌ها منتقل شونده
مالاریا:
اگر اهدا کننده‌ای مبتلا به مالاریا باشد امکان ابتلا وجود دارد.
بیماری Creutzfeldt-Jakob:
یک بیماری مغزی بسیار نادر که اگر اهدا کننده مبتلا باشد امکان ابتلا وجود دارد.

None